Russische geheime diensten verdacht van inhuren Deense criminelen voor liquidatie
Russische inlichtingendiensten hebben volgens de Deense veiligheidsdienst PET leden van een criminele motorclub ingehuurd om een Oekraïens-Amerikaanse rapper te vermoorden. Twee mannen die banden hebben met de verboden Deense bende Loyal to Familia (LTF) zouden de artiest Kyivstoner op 25 september tijdens een concert bij Kopenhagen hebben willen doodschieten. De politie verijdelde de aanslag kort voor het optreden.
Twee pistolen en messen
De aanslag was volgens de Deense autoriteiten gericht tegen de 34-jarige rapper Kyivstoner, de artiestennaam van Albert Vasiliev. Hij is geboren in Oekraïne en heeft ook de Amerikaanse nationaliteit. Op 25 september zou hij optreden in Skovriderkroen, een uitgaansgelegenheid in Charlottenlund, ten noorden van Kopenhagen. Volgens de recherche hadden de verdachten een kaartje voor het concert gekocht en vuurwapens geregeld om hem te vermoorden.
Kort voor het optreden onderschepte de politie op de Strandvejen in Hellerup een auto met drie jonge mannen. In het voertuig lagen twee geladen pistolen en twee messen. Later die avond werd nog een vierde verdachte aangehouden.
Aanvankelijk werden de mannen uitsluitend vastgehouden wegens verboden wapenbezit. Vrijdag maakte de Deense politie bekend dat twee van hen inmiddels ook worden verdacht van poging tot moord en het ondersteunen van een buitenlandse inlichtingendienst. Beide verdachten ontkennen de beschuldigingen. De rechtbank heeft bepaald dat zij in voorlopige hechtenis blijven.
Russische opdrachtgevers
De Deense veiligheidsdienst PET verklaarde vrijdag dat Russische inlichtingendiensten achter het moordplan zaten. Volgens de dienst zijn er aanwijzingen dat ook leidinggevende leden van Loyal to Familia betrokken waren bij de voorbereiding.
Loyal to Familia is een Deense criminele organisatie die zich onder meer bezighield met drugshandel, wapencriminaliteit en gewelddadige conflicten. De groep werd in 2021 door het Deense hooggerechtshof verboden, maar is volgens de politie nog altijd actief.
Hoe de Russische opdrachtgevers contact legden met de verdachten, is niet bekendgemaakt. Evenmin is duidelijk of voor de liquidatie een geldbedrag was afgesproken en welke leden van de LTF-leiding bij de voorbereidingen betrokken zouden zijn geweest. De Deense autoriteiten hebben ook niet bekendgemaakt welke Russische inlichtingendienst de opdracht zou hebben gegeven.
Moordplan in Polen
Opmerkelijk is dat Kyivstoner twee maanden eerder al doelwit was van een vermoedelijk Russisch moordcomplot. Op 7 augustus hield de Poolse veiligheidsdienst in Warschau een Russische man aan die volgens de Poolse autoriteiten was gerekruteerd om een Oekraïens-Amerikaanse staatsburger te vermoorden. Later werd bekend dat ook deze aanslag gericht was tegen Kyivstoner.
De Poolse regering beschuldigde Rusland van het voorbereiden van de moord. De aanslag werd verijdeld voordat de verdachte zijn plan kon uitvoeren.
Het is niet bekend of de twee operaties vanuit dezelfde Russische organisatie werden aangestuurd of dat er tussen de verdachten in Polen en Denemarken contact bestond.
Criminelen als uitvoerders
De Deense veiligheidsdienst ziet de liquidatiepoging als onderdeel van een bredere ontwikkeling waarbij Russische inlichtingendiensten personen uit het criminele milieu rekruteren voor operaties in Europese landen. In plaats van eigen agenten in te zetten, zouden de diensten gebruikmaken van bestaande criminele organisaties. Die beschikken over contacten, vuurwapens en mensen die bereid zijn tegen betaling geweld te gebruiken.
Voor buitenlandse inlichtingendiensten heeft deze werkwijze verschillende voordelen. De uitvoerders hebben vaak geen zichtbare banden met Rusland en kunnen via tussenpersonen worden aangestuurd. Daardoor is het moeilijker om de opdracht rechtstreeks aan een buitenlandse staat te koppelen. Europese veiligheidsdiensten waarschuwen al langer dat Rusland voor sabotage, brandstichting en andere gewelddadige operaties gebruikmaakt van lokaal gerekruteerde uitvoerders.
Het verschijnsel vertoont overeenkomsten met de verdenkingen van de AIVD dat Iran Nederlandse criminelen inhuurt voor liquidaties.
Russische veiligheidsdienst
Waarom Kyivstoner precies het doelwit was, is niet opgehelderd. De rapper werkte voor de Russische invasie van Oekraïne geregeld in Rusland, maar vertrok later naar de Verenigde Staten. In juli 2026 beschuldigde de Russische veiligheidsdienst FSB hem ervan betrokken te zijn geweest bij de voorbereiding van een Oekraïense droneaanval op een defensiebedrijf in de regio Moskou. Volgens de FSB zouden drones via verschillende Europese landen naar Rusland zijn gesmokkeld.
Kyivstoner ontkende de beschuldigingen. Er is geen onafhankelijk bewijs gepubliceerd voor zijn betrokkenheid bij de vermeende droneoperatie.
Russische diplomaat uitgezet
De Deense regering heeft fel gereageerd op de conclusies van PET. Minister van Buitenlandse Zaken Lars Løkke Rasmussen riep vrijdag de Russische ambassadeur op het matje. Denemarken heeft de Russische defensieattaché opgedragen het land binnen zeven dagen te verlaten. De regering beschouwt de vermoedelijke liquidatiepoging als een ernstige aantasting van de Deense veiligheid en soevereiniteit.
Rusland ontkent betrokkenheid bij het moordplan. Volgens de Russische ambassade heeft Denemarken geen bewijs overgelegd voor de beschuldigingen.